Để hạn chế thấp nhất thiệt hại do thời tiết gây ra, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp đề nghị bà con nhân dân tranh thủ thu hoạch đối với những diện tích lúa đã chín từ 85% trở lên, đặc biệt ưu tiên thu hoạch trước đối với những diện tích lúa bị đổ và những khu vực có nguy cơ ngập úng.
Đối với diện tích lúa bị đổ, bà con cần tiến hành thu hoạch sớm, tránh để lúa ngâm nước lâu ngày làm nảy mầm, mọc mộng, hạt bị thâm đen, giảm năng suất và chất lượng thóc. Trước khi đưa máy vào gặt, bà con có thể áp dụng biện pháp buộc dựng lúa theo từng bó nhỏ bằng dây mềm, lạt giúp nâng phần bông lúa lên khỏi mặt ruộng. Việc dựng lúa sẽ tạo thuận lợi cho máy gặt di chuyển, hạn chế tình trạng máy bỏ sót, cuốn rơm gây tắc nghẽn và giảm lượng hạt rơi vãi trên đồng ruộng.
Đối với diện tích đổ nặng, bà con nên gặt theo chiều lúa đổ để đạt hiệu quả cao hơn. Sau thu hoạch, bà con cần chú trọng công tác phơi, sấy và bảo quản thóc. Trong điều kiện thời tiết mưa ẩm kéo dài, cần tận dụng tối đa thời gian nắng ráo để phơi thóc; chủ động sử dụng máy sấy hoặc các biện pháp hong khô nhằm bảo đảm độ ẩm an toàn trước khi đưa vào bảo quản. Lúa sau khi gặt không được phơi hoặc sấy kịp thời sẽ rất dễ bị nóng ủ, lên men, nấm mốc và chuyển màu vàng đỏ. Hạt thóc sẽ giảm chất lượng, mất mùi thơm tự nhiên, giảm tỷ lệ gạo nguyên khi xay xát, thậm chí có thể bị nảy mầm nếu gặp độ ẩm cao kéo dài. Điều này không chỉ làm giảm giá bán mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng lương thực phục vụ tiêu dùng và làm giống cho vụ sau.
Đối với rơm rạ sau thu hoạch, bà con không đốt ngoài đồng, trên trục đường giao thông, gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng giao thông; khuyến khích tận dụng làm thức ăn chăn nuôi, ủ phân hữu cơ hoặc xử lý theo hướng sản xuất nông nghiệp sạch, bền vững. Đặc biệt, người dân không phơi thóc trên đường giao thông thôn, xóm, đường liên thôn, liên xã, Quốc lộ, tỉnh lộ làm ảnh hưởng đến an toàn giao thông trên địa bàn.
Các hợp tác xã nông nghiệp tiếp tục phối hợp với các thôn theo dõi sát tình hình thời tiết, điều tiết máy gặt hợp lý, hỗ trợ bà con thu hoạch nhanh gọn, bảo đảm phương châm “xanh nhà hơn già đồng”, phấn đấu thu hoạch hết diện tích lúa Xuân 2026 trong khung thời vụ tốt nhất và có kế hoạch sản xuất vụ Mùa 2026 đúng thời vụ./.